Hervormde kerk

Kerkgebouw
Al in de 14e eeuw zou in Oud-Vossemeer een kapel hebben gestaan, maar dat kan niet in de huidige polder zijn geweest omdat die nog niet was ingedijkt. Rond 1500 zijn de straten rond de huidige kerk aangelegd en in 1510 is de kerk vergroot.
Na verwoesting van de 15e eeuwse Johannes de Doperkerk in Oud Vossemeer in 1576 tijdens de Tachtigjarige oorlog, werd in 1578 en 1579 het dak van de kerk weer hersteld. Het gebouw was "zeer vuijl gemaeckt ende van binnen geheel gebroken ende gheramponneert' door de in het gebouw gelegerde soldaten. De toren dateert nog uit 1450. Een groot deel van het kerkinterieur is 18e-eeuws.
In de 19e eeuw werd in de noordbeuk van de kerk een school gevestigd. Deze werd hier zelfs voor uitgebreid maar omdat deze nog te klein was, werd in 1836 een nieuwe school elders in het dorp in gebruik genomen.
Rond 1900 moest de kerk dringend worden opgeknapt. Afbraak van het gebouw en bouw van een nieuwe kerk ging niet door omdat de Gedeputeerde Staten van Zeeland hier geen toestemming voor gaven, ondanks herhaaldelijk aandringen van de kerkenraad. Uiteindelijk werd in 1913 de kerk gerestaureerd , waarbij ook de woonruimte in de noordelijke beuk bij de kerk werd getrokken.
De kerkklok is in 1943 op last van de Duitsers gevorderd en in 1949 is een nieuwe klok in de toren gehangen.

Orgel
In 1917 bouwde de firma A. Standaart uit Schiedam een eenklaviers orgel voor de kerk. Voordien was op initiatief van enkele gemeenteleden in 1875 een harmonium in gebruik genomen. Het was geschonken door Adriaan Geluk. Het zogenaamde "serafine-orgel" werd op 10 november 1875 in gebruik genomen. De voorzanger werd organist. De firma Standaart kreeg de opdracht voor de bouw van het huidige orgel kort na de restauratie van de kerk.

Dispositie van het Standaart-orgel (1917):

Manuaal:

Bourdon 16 voet

Prestant 8 voet

Viola di Gamba 8 voet

Voix Celeste 8 voet

Roerfluit 8 voet

Octaaf 4 voet

Flute Dolce 4 voet

Quint 2 2/3 voet

Woudfluit 2 voet

Cornet disc. V sterk

Mixtuur III sterk

Pedaal:

Subbas 16 voet

Werktuiglijke registers:

Pedaalkoppel

Tremulant

Ventiel

Overige gegevens:

Manuaalomvang: C-f

Pedaalomvang: C-d

Stemming: Evenredig zwevend

Toonhoogte: a = 440 Hz

Tractuur: mechanische sleepladen

Het Standaart-orgel verkeerd nog in volledig originele staat, maar behoeft wel een restauratie

Geraadpleegde bronnen

Zuurdeeg, J.P.B.
Kerken op Tholen en Sint-Philipsland
Gemeente Tholen, 2005

Met dank aan

K.J. Eerland